چوپان

د نړی اووه عجایبي – لومړی برخه

December 30, 2009 – 3:39 pm

ژباړن : مختار احمد احسان

پخوانی اووه عجايبي

دنړۍ اووه عجايبي د نړۍ اووه نړيوالي ځانګړي معمارۍ دي .
يونانيانو ته د ۷ عدد یوه ځانګړې معنی درلودله چي دبيلګي په توګه سره ۷ سیارې ، ۷ بېلابېل رنګونه، ۷ داونۍ ورځي، ۷ ساينسونه او داسي نور  له ۷ برخو څخه تشکيل سوي شيان یادولائ سو. ځکه نو باید دنړۍ دډير و زیاتو عجایبو معماریو څخه يوازي  ۷ عجايبي  ټاکل سوي وائ، هغه وو چي ددې معماریو لپاره د ۷ تعداد وټاکل سو .
پخوانی اووه عجايبي د تاريخي او يا کلاسيکي عجايبو په نامه سره  هم ياديږي چي که څه هم دوې عجايبي د بابل اويزان باغونه او د خوفو هرم يې ديونانیانو لخوا نه وې جوړي سوي خو دا عجایبي په دې پکي شاملي وې چي د لوی سکندر لخوا يې د فتحه سویو سيمو د سرحدونو په دننه کي موجوديت درلود .
د پخوانيو ۷ عجایبو نومونه : 

۱.   په مصر کي د جیزه لوی هرم
۲.   په عراق کي د بابل اویزان باغونه
۳.   په يونان کي د زیوس (د یونانیانو رب الارباب) مجسمه
۴.   په ترکیه کي د آرتمیس معبد (کلیسا)
۵.   د “هالیکېړنېسکوس” په یوناني ښار کي د “ماوسولوس” مقبره
۶.   په یونان کي د رودس مجسمه
۷.   په مصر کي د الیکساندر برج

د منځنیو پېړیو (۵۰-۱۴۰ ع) اووه عجایبي

د نړۍ د ۷ عجایبو د زیاترو لیستونو په اړه ویل سوي دي چي دا عجایبي په منځنیو پېړیو کي موجودي وې . په دې ليستونو کي يادي سوي  زیاتره ودانۍ د منځنیو پېړیو څخه ډېر عمر مخکي جوړي سوي دي . د منځنیو پېړیو د ۷ عجایبو لیستونه په بېلابېلو نومونو سره نومول سوي دي، لکه :
- د منځنیو پېړیو عجایبي (په دې عجایبو کي د عجایبو تعداد نامعلوم و)
- د منځنیو پېړیو ۷ عجایبي
- د منځنیو پېړیو فکر او د منځنیو پېړيو د معماري فن عجایبي

د منځنیو پېړیو د ځينو بېلابېلو ۷ عجایبو نومونه :

۱.   په انګلستان کي سټونهېنج (Stonehenge)
۲.   د ايټالیا په مرکز روم کي کولوسیوم  (Colosseum)
۳.   په مصر کي د کوم هدیره
۴.    د چین په شمال کي د چین ستر دېوال
۵.   په چین کي د “پرسلاین” برج
۶.   په ترکیه کي هاجیه سوفیا
۷.   په ايټالیا کي د پیزا برج

اوسني (عصري) اووه عجایبي  

ګرانو لوستونکو ! په ډېر لنډ وخت کښي د لراوبر ویبپاڼي لخوا د (( د نړۍ اووه عجایبي )) په نامه یو نوی اثر پر لیکه کيږي چي کولائ سئ د ۷ عجایبو په اړه پاته معلومات هلته ترلاسه کړئ .

نور بیا …